Tot 16 jaar geen werk in een ruimte waar alcohol wordt geschonken
Een hotel dat jongeren aanneemt, krijgt te maken met de Nadere regeling kinderarbeid. Sinds 18 november 2024 geldt voor kinderen onder de 16 jaar een verbod op werk in horecaruimtes waar alcohol wordt geschonken.

Dertien is de ondergrens, en dan nog met beperkingen. De Nederlandse Arbeidsinspectie schrijft dat de Arbeidstijdenwet bepaalt dat kinderen in principe niet mogen werken, zodat zij zich kunnen richten op school en hun ontwikkeling. Er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld voor een bijbaan of vakantiewerk. Voor kinderen tot en met 12 jaar geldt een algeheel verbod op arbeid, met alleen voor cultureel of artistiek werk een mogelijkheid tot ontheffing. Kinderen van 13 tot en met 15 jaar mogen beperkt werken, onder strikte voorwaarden. Jeugdigen van 16 en 17 jaar mogen meer werken, maar ook voor hen gelden regels over arbeidstijden en arbeidsomstandigheden.
Voor de 13- tot en met 15-jarigen staan de voorwaarden in de Nadere regeling kinderarbeid. De Arbeidsinspectie noemt als voorbeelden van lichte, niet-industriële werkzaamheden schoonmaken, oppassen, vakkenvullen en bollenpellen. De Rijksoverheid geeft voor 13- en 14-jarigen een tabel met twee soorten werk: klusjes rond het huis en in de buurt, en licht niet-industrieel werk, zoals vakken vullen in de supermarkt of reclamedrukwerk bezorgen. Licht niet-industrieel werk is op een schooldag niet toegestaan. Voor kinderen van 13 en 14 jaar noemt de Rijksoverheid een uitzondering voor het helpen in het bedrijf van de ouders, bij een eigen winkel of landbouwbedrijf: op schooldagen maximaal 2 uur en niet meer dan 12 uur per week, op voorwaarde dat het bedrijf één geheel vormt met het woonhuis van het kind.

De werktijden verschillen per leeftijd. Een 13- of 14-jarige mag tussen 7.00 en 19.00 uur beperkt werken, schrijft de Rijksoverheid. Onder voorwaarden mag dat op een niet-schooldag en in een vakantieweek tot 20.00 uur. Op een niet-schooldag of vakantiedag is het maximum 7 uur per dag, in een schoolweek 12 uur per week en in een vakantieweek 35 uur per week. Per jaar mogen 4 vakantieweken worden gewerkt, waarvan maximaal 3 aaneengesloten, en maximaal 5 dagen per week. Voor een 15-jarige geldt 7.00 tot 19.00 uur, onder strikte voorwaarden tot 20.00 uur, en in de vakanties tot 21.00 uur. Een 15-jarige mag maximaal 5 dagen per week werken: 2 uur per schooldag, 8 uur per niet-schooldag of vakantiedag, 12 uur per schoolweek en 40 uur per vakantieweek. Per jaar kunnen 6 vakantieweken worden gewerkt, waarvan maximaal 4 aaneengesloten. Heeft een 15-jarige een (gedeeltelijke) vrijstelling van de leerplicht, dan telt de tijd op school ook mee als arbeidstijd, en geldt een maximum van 8 uur per dag en 40 uur per week, schooltijd inbegrepen.
Op zondag is werken voor 13- en 14-jarigen sinds 18 november 2024 onder voorwaarden mogelijk. De zaterdag ervoor moet een vrije dag zijn, en op minstens 5 zondagen in 16 achtereenvolgende weken mag niet worden gewerkt. De Rijksoverheid schrijft dat de wijziging in werktijden en het werken op zondag overleg vraagt met de ondernemingsraad of een vertegenwoordiging van werknemers, en dat ouders of verzorgers akkoord moeten zijn met de werktijden en het werken op zondag.
Voor de horeca is er sinds diezelfde datum een eigen regel. Kinderen onder de 16 jaar mogen niet werken in een ruimte in bijvoorbeeld een café of restaurant zodra daar alcoholhoudende dranken worden of kunnen worden geschonken. Wel kan worden gewerkt in andere ruimtes, zoals keukens en andere ruimtes zonder klantcontact. De Rijksoverheid geeft als reden dat het werken voor jongeren veilig blijft en dat de Arbeidsinspectie dankzij het verbod beter toezicht kan houden op werken in horecaruimtes door kinderen tot 16 jaar. Tegelijk bieden de regels jongeren meer mogelijkheden om werkervaring op te doen in een bijbaan of vakantiebaan, zonder dat het ten koste gaat van hun rust en schoolwerk.
Vanaf 16 jaar verandert het beeld. De Arbeidsinspectie schrijft dat jeugdigen van 16 en 17 jaar allerlei soorten werk mogen doen, zolang dit niet gevaarlijk is, en dat het werk het schoolwerk niet mag belemmeren. Koninklijke Horeca Nederland (KHN) beschrijft de horecakant: 16- en 17-jarigen mogen zelf geen alcohol bestellen, maar wel werken in een café of restaurant en alle soorten drank schenken aan gasten. Dat geldt voor leerlingen en voor gewone medewerkers, en de Arbeidstijdenwet blijft van toepassing.
Ook de beloning is geregeld. Voor alle werknemers van 21 jaar en ouder geldt het vaste minimumuurloon, schrijft de Rijksoverheid. Voor werknemers van 15 tot en met 20 jaar gelden vaste minimumjeugdlonen per uur, afgeleid van het wettelijk minimumuurloon. De Arbeidsinspectie ziet toe op de naleving. Stelt een inspecteur bij een controle vast dat de regels niet worden nageleefd, dat er niet conform de ontheffing wordt gewerkt of dat onjuiste gegevens zijn ingediend, dan kan een boete worden opgelegd.
Kort
Kinderen tot en met 12 jaar: algeheel verbod op arbeid, ontheffing alleen voor cultureel of artistiek werk
13 tot en met 15 jaar: beperkt werken onder strikte voorwaarden
Sinds 18 november 2024: onder de 16 jaar geen werk in horecaruimtes waar alcohol wordt of kan worden geschonken
16 en 17 jaar: allerlei werk zolang het niet gevaarlijk is